ÇALIŞMA İLİŞKİLERİNDE STRES VE YÖNETİMİ

•Çalışma İlişkilerinde Stres ve Yönetimi •Stres, birey üzerinde özel fiziksel veya psikolojik etkiler yaratan herhangi bir dış faaliyet, durum veya olay sonucu ortaya çıkan psikolojik uyumsuzluğa vücudun verdiği bir tepki biçimidir . •Stresin Tanımı ve Anlamı •Stres, insanın kendisini baskı ve tehlike içinde hissettiği durumlarda psikolojik dengesinin bozulmasını ve bu dengeyi kurmakta zorlandığı “psikolojik hâl” anlamına gelmektedir. •Stres ve Bireysel Farklılıklar •Kişiliği içe dönük (nervrotiklik) ve dışa dönük olarak ele alabiliriz. Nevrotik kişilik özelliklerine sahip olan insanlar; katı, endişeli, içe kapanık, ağırbaşlı, asosyal, aşırı kontrollü ve kendisiyle ilgili olmayan sorunları bile, kendisiyle ilişkiliymiş gibi sanma özellikleri gösterirler. Dışa dönük kişilik özelliklerine sahip olanlar ise, nevrotikliğin aksine sosyal, çevreye açık, konuşkan, iyimser, aktif insanlardır. •Bireysel Stres Kaynakları •Strese direnç bakımından kişiler A tipi ve B tipi olarak ayrılmaktadırlar. A tipi kişilik yapısına sahip olan bireyler strese daha yatkın iken, B tipi kişilik yapısına sahip olanların stres toleransları göreli olarak daha yüksektir. •A Tipi Kişilik Yapısı •A tipi kişiler ruh sağlığı açısından, daha çok psikopatik kişilik eğilimindedirler. Bunlar idealist, mükemmeliyetçi, titiz, dinamik, hareketli, hırslı, mücadeleci, rekabetçi, kaybetmeyi içine sindiremeyen, verdiği sözüne sadık olan insanlardır. •B Tipi Kişilik Yapısı •“B” tipi kişilik ve davranış özelliğine sahip olanlar, daha rahat, daha uysal, daha az rekabetçidirler. “A tipleri”nin küçük ayrıntılara takıldıkları yerlerde, “B tipleri” olaylara daha farklı yönlerden bakabilirler. A tipi bireylerin tam karşıtı olan bireylerin davranışsal özellikleri B tipi olarak adlandırılmıştır. •Örgütsel Stres ve Kaynakları •Örgütsel stres yönetici ve çalışanların kontrol edemeyecekleri çevresel koşullar nedenle yaşadıkları stres durumudur. Örgütsel strese yol açan önemli faktörlerden biri, çalışma ortamıdır. •Örgütlerde stres yaratan söz konusu faktörleri aşağıdaki gibi açıklayabiliriz: •İşin Yapısına İlişkin Stres Kaynakları: İş yükünün fazla olması, vardiyalı çalışma düzeni, üstlenen rolün özellikleri, işin monoton ve sıkıcı olması, ücretin yetersiz olması, kariyer imkânının yetersizliği, çalışma saatlerinin uzun olması, çalışma şartlarının olumsuzluğu, iş gerekleri ile kişilik uyumsuzluğu. •Yönetim Tarzına İlişkin Stres Kaynakları: Karar verme, yetki eksikliği, haksızlıkların yapılması, çalışmaların karşılığını alamamak, üretim sürecine ilişkin stres kaynakları. Üretim sürecinde örgütsel stres kaynaklarından bazıları şunlardır: Zaman baskısı, yeteneklerin işin gereklerine uygun olmaması, •Stres Yönetimi •Stres yönetimi, bireysel stresin yönetimi veya örgütsel stresin yönetimi şeklinde olabilir. Örgütsel stresin yönetimi, çalışanların iş ve iş ortamından kaynaklanan streslerini azaltmak ya da önlemek için organizasyonel düzeyde stres yaratan faktörlerin kontrol edilmesidir. •Stresi önleme teknikleri: Stres yönetiminin bireysel veya örgütsel olmak üzere iki şekilde olur. ele alınması gerekir. Bu çerçevede bireysel stresi önleme teknikleri farklı, örgütsel stresi önleme teknikleri farklıdır. •Örgütsel stresi önleme teknikleri şunlardır: Destekleyici örgüt iklimi oluşturmaktır, rol belirsizliğini azaltmak, katılmalı yönetim, rol analizi, zaman yönetimi, sosyal destek, etik yönetim. •Bireysel stresi önleme teknikleri: öz saygının geliştirilmesi, niteliklerin geliştirilmesi, algılama stratejileri, değerlerin açıklanması, yaşam temposunun kontrolü.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir